1. Amaçlar

1. Ortak projeler gerçekleştirmek
2. Proje işbirliği alanlarını belirlemek, proje konsorsiyumları kurmak, var olan konsorsiyumlara katılmak ve mevcut proje başvuruları için hazırlık yapmak
3. Karşılıklı bilgi alış-verişinde bulunmak (know-how aktarımı) ve tecrübe paylaşımı yapmak
4. Kentin tanıtımına ve ekonomik kalkınmasına katkı sağlamak
5. Belediye yönetimi ve hizmet sunumu kalitesini geliştirmek amacıyla iş birliği yapmak
6. Sürdürülebilir kalkınma, iklim değişikliği, sürdürülebilir enerji, sosyal gelişme gibi ortak konularda farklı bakış açılarından faydalanmak
7. Kültürel, sosyal ve spor alanında iş birliklerini geliştirmek
8. Karşılıklı teknik ziyaretler gerçekleştirmek

2. Yasal Mevzuat

2.1. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 74. Maddesi

“Yurt dışı ilişkileri
Madde 74 - Belediye, belediye meclisinin kararına bağlı olarak görev alanıyla ilgili konularda faaliyet gösteren uluslararası teşekkül ve organizasyonlara, kurucu üye veya üye olabilir.
Belediye bu teşekkül, organizasyon ve yabancı mahallî idarelerle ortak faaliyet ve hizmet projeleri gerçekleştirebilir veya kardeş kent ilişkisi kurabilir.
Birinci ve ikinci fıkra gereğince yapılacak faaliyetlerin, dış politikaya ve uluslararası anlaşmalara uygun olarak yürütülmesi ve önceden Çevre ve Şehircilik Bakanlığının izninin alınması zorunludur.”

2.2. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun Belediye Meclisi’nin görevlerini düzenleyen 18. Maddesinin birinci fıkrasının (p) bendi

“Meclisin görev ve yetkileri
Madde 18- Belediye meclisinin görev ve yetkileri şunlardır:
…
p) Yurt içindeki ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığının izniyle yurt dışındaki belediyeler ve mahallî idare birlikleriyle karşılıklı iş birliği yapılmasına; kardeş kent ilişkileri kurulmasına; ekonomik ve sosyal ilişkileri geliştirmek amacıyla kültür, sanat ve spor gibi alanlarda faaliyet ve projeler gerçekleştirilmesine; bu çerçevede arsa, bina ve benzeri tesisleri yapma, yaptırma, kiralama veya tahsis etmeye karar vermek”

2.3. 1173 sayılı Milletlerarası Münasebetlerin Yürütülmesi ve Koordinasyonu Hakkında Kanunun 1. Maddesi

“…Genel ve katma bütçeli bakanlık, daire ve kuruluşların, mahalli idarelerin, kamu iktisadi teşebbüslerinin, özel kanunla kurulmuş olan bankaların, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve kamu yararına çalışan derneklerden özel gelir kaynakları ve özel imkanları kanunla sağlanmış olanların, yabancı Devlet büyükelçilik, elçilik, başkonsolosluk, konsolosluk, fahri başkonsolosluk ve fahri konsoloslukları ve sair misyonları ile ve milletlerarası kurullar temsilcilikleri ve misyonları ile ve bunlara bağlı müşavirlik, ataşelik, büro ve sair mercilerle temasları, milletlerarası hukuk kurallarına ve usullerine uygun olarak yapılır. Bu temaslardan Dışişleri Bakanlığına bilgi verilir. Yukardaki fıkrada yazılı bakanlık, daire, kuruluş, idare, teşebbüs, banka ve derneklerin dış temaslar için Türkiye Cumhuriyetini temsil yetkisine sahip olmaksızın resmi görevle veya 1 inci bendde yazılı andlaşmalar dışında kalan sözleşmeleri Türk Devleti adına yapmak üzere Türkiye dışına çıkacak mensupları, Türkiye dışına çıkmadan önce Dışişleri Bakanlığı ile temas ederler; dışardaki görevleri süresince en yakın Türk diplomatik temsilciliği veya konsolosluk heyeti ile irtibatlarını muhafaza ederler; ve bu gibi dış temasların cereyanı ve sonucu hakkında Dışişleri Bakanlığına bilgi verilir….”

2.4. İçişleri Bakanlığı’nın ilgili genelgesi (07.04.2005 tarih ve 2005/36 sayılı genelge)

“…Yurt Dışı İlişkiler
Belediyeler, belediye meclisinin kararına bağlı olarak görev alanıyla ilgili konularda faalivet gösteren uluslararası teşekkül ve organizasyonlara kurucu üye veya üye olmada veya yabancı mahallî idarelerle ortak faaliyet ve hizmet projeleri gerçekleştirmede veya kardeş kent ilişkisi kurmada Bakanlığımızdan önceden izin alacaklar ve aşağıda belirtilen bilgi ve belgelerle müracaat edeceklerdir:
a) Yurt dışındaki bir belediye ile kardeş kent ilişkisi kurulmasında ilgili belediye meclisinin karan, kardeş kent ilişkisi kurulacak olan kent hakkında bilgi ve kardeş kent ilişkisinden beklenen faydaların neler olduğu, kardeş kent ilişkisi kurulurken kardeş kent protokolleri de imzalanacaksa ilgili protokollerin metni.
b) Uluslararası kuruluşlara üye olunacaksa, ilgili belediyenin meclis kararı, üye olunacak uluslararası kuruluşun ana statüsünün tam metni ile tasdikli Türkçe çevirisi, üyelikten beklenen faydalar, üyelikte bir katılım payı veya aidat ödenecek ise miktarı ile belediyenin en son kesin hesap özeti.
c) Uluslararası kuruluşlarla birlikle eğitim ve kültür faaliyetleri yürütülmesi ve festivaller düzenlenmesi halinde, uluslararası kuruluş hakkında bilgi ve ilgili belediyenin meclis kararı.

Buna göre aşağıdaki dokümanlar gereklidir;

• Belediye Meclis Kararı
• Kardeş Kent ilişkisi kurulacak olan kent hakkında bilgi
• Kardeş Kent ilişkisinden beklenen faydaların neler olduğu
• İmzalanacaksa “Kardeş Şehir Protokol” metni,

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü’ne Kardeş Şehir İlişkisi kurulması izni için yazılan resmi yazıya eklenerek müracaat edilir. Kardeş şehir protokolü, Bakanlığın olur yazısından sonra imzalanır.

3. Kardeş Şehir Süreci

1. Kardeş şehir ilişkisi kurulacak tarafın göndereceği resmi talep yazısı ve niyet beyanı
2. Niyet beyanını teyit eden cevap yazısının yazılması ve gönderilmesi
3. Kardeş şehir iş birliği fırsatlarının belirlenmesi ve kardeş şehir protokol taslağının oluşturulması bu amaçla karşılıklı teknik ziyaretlerin gerçekleştirilmesi iş birliği protokol taslağında tarafların mutabakatının sağlanması
4. Kardeş şehir ilişkisinin kurulmasına yönelik Belediye Meclis Kararı’nın alınması
5. “Belediye Meclis Kararı” ve “Kardeş Şehir Protokol Taslağı”nın “Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na iletilmesi ve izin talep edilmesi
6. Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından talebin değerlendirilmesi uygun görülüyor ise Dış İşleri Bakanlığı’nın görüşüne sunulması Dış İşleri Bakanlığının da olumlu görüşü ile birlikte uygunluk yazısının başvuran kuruma iletilmesi
7. Kardeş Şehir protokolünün imzalanması ve yürürlüğe konulması

Yurt dışı kardeş şehir ilişkilerinde bu süreç işletilmektedir.
Yurt içi kardeş şehir ilişkilerinde “Belediye Meclis Kararları” alındıktan sonra “Kardeş Şehir Protokolü” imzalanarak Belediye Meclis Kararları ve İmzalanan Kardeş Şehir Protokollerinin birer nüshası Bakanlığa (Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Şube Müdürlüğü) iletilir.